Şirket Türüne Göre Ana Sözleşme Özellikleri

Türk Ticaret Kanunu uyarınca kurulan şirketlerin ana (esas) sözleşmelerinin şirket türüne göre farklılık gösterdiğinden bir önceki yazımızda bahsetmiş, anonim ve limited şirketlerin ana sözleşmelerinde olması gereken bilgileri sizlerle paylaşmıştık. Bu yazımızda da komandit ortaklık, kooperatif ortaklık şirketlerinin ve kollektif şirketlerin ana sözleşmerini inceliyoruz.

4 dk
Şirket Ana Sözleşmesi Türleri

Kollektif Şirket Ana Sözleşmesi

Kollektif şirketin sözleşmesi yazılı şekilde yapılmalıdır ve bu sözleşmedeki imzalar noter tarafından tasdik olunmalıdır. Türk Ticaret Kanunu 213. maddesine göre kollektif şirket sözleşmesinde bulunması gerekli zorunlu kayıtlar:

  1. Ortakların ad ve soyadları, yerleşim yerleri ve uyrukları
  2. Ortaklığın Kollektif olduğu
  3. Ortaklığın ticaret unvanı ve merkezi
  4. Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış bir şekilde şirketin işletme konusu
  5. Her ortağın sermaye olarak koymayı taahüt ettiği para miktarı; para niteliğinde olmayan sermayenin değeri ve bu değerin ne suretle biçilmiş olduğu; sermaye olarak kişisel emek bu emeğin niteliği, kapsamı ve değeri
  6. Şirketi temsile yetkili kimselerin ad ve soyadları, bunların yalnız başına mı, yoksa birlikte mi imza koymaya yetkili oldukları.

Ortaklar emredici hükümlere aykırı olmamak şartı ile şirket sözleşmesine diledikleri kayıtları koyabilirler. İhtiyari kayıtlar olarak ortakların iç ilişkisi, özellikle kar ve zarara katılma oranları, ticari işletmenin faaliyete geçme zamanı, ortaklığın süresi, ortaklık ilanlarının şekli ve cezai şart ve uyuşmazlıkların hakem yoluyla çözülmesine ilişkin hükümler öngörülebilir.

Paraşüt Blog'u Takip Ediyor Musunuz?

İş kurma alanındaki yeni yazılarımız ve ilginizi çekebilecek daha birçok konu için blogumuza abone olabilirsiniz.
Bloga Abone Olun

Kanuni şekilde yapılmamış veya sözleşmeye konması zorunlu olan kayıtlardan biri veya bazıları eksik yahut geçersiz olan bir kollektif şirket adi şirket hükmündedir.

Komandit Ortaklık Ana Sözleşmesi

Komandit ortaklık sözleşmesine ilişkin hükümler Türk Ticaret Kanunu 305. madde düzenlenmiştir. Ortaklık sözleşmesi yazılı şekle tabidir ve sözleşmedeki imzalarının noterde onaylanması gerekir. Bu kural geçerlilik şartıdır ve ortaklığın ticaret siciline tescil edilebilmesi için zorunlu unsurdur. Sözleşmede bulunması gereken zorunlu kayıtlar şöyledir;

  1. Ortakların ad ve soyadları, yerleşim yerleri ve uyrukları
  2. Ortaklığın komandit niteliği ve ortaklardan hangilerinin komandite hangilerinin komanditer olduğu
  3. Otaklığın ticaret unvanı ve merkezi
  4. Ortaklığın konusu
  5. Her ortağın sermaye borcunun niteliği ve miktarı
  6. Temsil yetkisi

Kooperatif Ortaklık Ana Sözleşmesi

Ana sözleşme kooperatifin kurumsal yapısını içeren, yapının ana taşları olan organlara ilişkin kuralları, ortakların haklarını ve borçlarını gösteren bir sözleşmedir. Ana sözleşme kurucular tarafın imzalanmalı ve noter tarafından tasdik edilmelidir. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 4. madde uyarınca kooperatif ana sözleşmesinde bulunması gereken zorunlu hükümler şunlardır;

  1. Kooperatifin adı ve merkezi,
  2. Kooperatifin amacı ve çalışma konuları,
  3. Ortaklık sıfatını kazandıran ve kaybettiren hal ve şartlar,
  4. Ortakların pay tutarı ve kooperatif sermayesinin ödenme şekli, nakdi sermayenin en az 1/4'nün peşin ödenmesi,
  5. Ortakların ayni sermaye koyup koymayacakları,
  6. Kooperatiflerin yükümlerinden dolayı ortakların sorumluluk durumu ve derecesi,
  7. Kooperatifin yönetici ve denetleyici organlarının görev ve yetki ve sorumlulukları ve seçim tarzları,
  8. Kooperatifin temsiline ait hükümler,
  9. Yıllık gelir gider farklarını hesaplama ve kullanma şekilleri,
  10. Kurucuların adı, soyadı iş ve konut adresleri,

Bunlara ek olarak yapı kooperatifleriyle, konusuna taşınmaz mal devri dahil olan kooperatiflerin ana sözleşmelerinde taşınmaz mal devredileceğine dair taahhüt bulunması gerekir.
Kurucular GK toplantıları, kararların alınması, oy kullanılması, kooperatifin çalışma esaslar ile birliklerle ilişkiler; birleşmenin şartları ve süre gibi "ihtiyari hükümler"e sözleşmede yer verebilirler.

Şirket ana (esas) sözleşmesinin değiştirilmesi, ortaklığa girerken pay sahiplerinin kabul ettikleri temel düzenlemelerde değişiklik yapılması anlamına gelmektedir. Bu nedenle anayasalar gibi ana sözleşmelerin değiştirilmesi de özel usullere bağlanmış ve bu arada değişiklik konusunda karar vermeye tek yetkili organ olan genel kurulun toplanması ve karar alması için özel yeter sayılar öngörülmüştür.

Henüz Paraşüt kullanıcısı değilseniz, Paraşüt’ü 14 gün ücretsiz deneyebilirsiniz.

Paraşüt'ü Ücretsiz Deneyin

İş Kurma ile İlgili Diğer Yazılarımız:

Limited Şirket Kuruluş Maliyetleri

Limited Şirket ve Anonim Şirket Kuruluşu

Şirket Kurmak: Limited mi anonim mi?

e-Fatura kullanmak zorunda mıyım?

Av. Ayşe Ekin Şahan

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde lisans, J.W. Goethe Universitaet- Frankfurt'ta yüksek lisans (LL.M.) eğitimini tamamlamıştır. İngilizce ve Almanca bilmektedir. İstanbul Barosuna kayıtlı olarak, kurucusu olduğu Şahan Hukuk Bürosu'nda başta iş hukuku ve ticaret hukuku alanlarında olmak üzere avukatlık ve danışmanlık hizmeti sunmaktadır. İletişim için e-posta adresi: [email protected]

Bültenimize katılın, hiçbir içeriği kaçırmayın!