Yurtdışı faturalarının vergisel boyutu - 2

Yurtdışından gelen faturalarda çifte vergilendirmenin önüne nasıl geçilir? Stopaj nasıl hesaplanır?

3 dk

Daha önceki "Yurtdışı faturalarının vergisel boyutu 1" yazımızda yurtdışından alınan hizmet faturalarını KDV ve stopaj boyutu yönünden değerlendirmiştik. Bu yazımızda çifte vergilemeyi önleme anlaşması ve stopaj konusunu biraz daha detaylandıracağız.

İster yurtiçinden ister yurtdışından olsun hizmet giderlerinizde aşağıdaki kriterleri göz önüne almanız gerekir:

  • Hizmetin fiilen sağlanıp sağlanmadığı
  • Şirketinizin bu hizmete ihtiyacı olup olmadığı
  • Hizmet bedelinin bu hizmeti sağlayan diğer firmalara göre uygun bedelli olup olmadığı
  • Alınan hizmetin şirketinizin gelirini arttırıcı ya da giderlerinizi azaltıcı bir etki yapıp yapmadığı

Özellikle hizmetin ilişkili bir firma tarafından verilmesi (Kurumlar Vergisi, KDV ayarlaması ihtimali) vergi denetmenleri nezdinde şüphe uyandıracağı için, yukarıda belirttiğim kriterler ile bir daha değerlendirmesi gerekir.

Yurdışından gelen faturaları 2 ülke de vergilemek isteyeceği için ister istemez çifte vergileme oluşur. Konuyu daha iyi anlamak için bir örnek verelim:

Şirketiniz Facebook’a reklam vermiş olsun. Facebook Inc’nin reklam gelirini;

  • hem ABD (mukim ülke)
  • hem de Türkiye (kaynak ülke)

vergilemek isteyecek. ABD, bu geliri Kurumlar Vergisi yöntemi ile vergileyecek Türkiye ise Facebook Inc.’in Türkiye’de kurulu bir şirket olmaması sebebi ile stopaj yolu ile vergileyecektir.

Çifte Vergilemeyi Önleme Anlaşması (ÇVÖA)

Uluslararası ticarette firmaların aynı gelir üzerinden hem mukim ülkenin hem de kaynak ülkenin vergi almaması için ülkeler birbirleri ile anlaşma yaparlar. Bu anlaşmalara Çifte Vergilemeyi Önleme Anlaşması (Double Tax Treaty-DTT) denir. Bu anlaşmalar ile hangi ülkenin hangi gelirlerden ne kadar vergi alacağı belirlenir.

Türkiye, 82 farklı ülke ile bu anlaşmaları imzalamıştır. Bu anlaşmaların yapısı büyük benzerlik taşır. Vergi oranları ve özel şartlar değişir. Sadece Türkiye değil diğer ülkelerin de birbiri ile yaptıkları anlaşmalar da birbirinin benzeridir. Çünkü OECD modeli kullanılır ve OECD modelinde hangi maddenin hangi gelirle ilgili olduğu, vergileme prensiplerinin nasıl belirlendiği açıkça yer alır.

Çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarında, başlıklar ve gelir grupları aşağıdaki gibidir:

  • Gayrimenkul varlıklardan elde edilen gelirler,
  • Ticari kazançlar,
  • Uluslararası taşımacılık kazançları,
  • Temettü gelirleri,
  • Faiz gelirleri,
  • Gayrimaddi hak bedelleri (royalty)
  • Değer artış kazançları,
  • Serbest meslek faaliyetlerinden elde edilen gelirler,
  • Ücret gelirleri,
  • Şirket yönetim kurulu üyelerinin elde ettikleri gelirler,
  • Öğretmen ve öğrencilerin elde ettikleri gelirler,
  • Emeki maaşları,
  • Diğer Gelirler olarak düzenlenmektedir.

Stopaj

Yurtdışından gelen bir faturanın stopaja tabi olup olmadığı, stopaj var ise oranın ne olması gerektiği konusunda ÇVÖA’larına bakmak gerekir. Çünkü bu anlaşmalarda gelirin türü ve vergi oranın ne olacağı açıkça belirlenmiştir.

Stopaj ÇVÖA’sına göre hesaplanır. Eğer 2 ülke arasında ÇVÖA’sı yok ise bu sefer Türk Vergi Kanunlarına göre stopaj hesaplanır.

Hizmet faturaları genelde 2 başlıkta değerlendirilebilir; ticari kazanç ve serbest meslek kazancı. Ticari kazançlar stopaja tabi değil ama serbest meslek kazançları ise stopaja tabidir. Serbest meslek kazançlarında genelde 183 gün kuralı olup, yurtdışından hizmet faturası geldiğinde mali müşaviriniz ile görüşmenizde büyük fayda var.

Bu yazının e-posta kutunuza düşmesini isterdiyseniz Paraşüt Blog Bülteni'ne hemen abone olun:

Bloga Abone Olun

Yusuf Şahin

Yusuf Şahin

Yusuf Şahin, Neura Mali Müşavirlik'in ortağıdır.

Bültenimize katılın, hiçbir içeriği kaçırmayın!