28.12.2023
4 Dakikalık Okuma Süresi
Girişimciler için AR-GE, TÜBİTAK ve KOSGEB Teşvikleri

Yusuf Şahin
SMMM
Yeni bir girişim planlıyorsunuz ve finansman konusunda desteğe ihtiyacınız var. Teşvikler hakkında ne kadar bilgi sahibisiniz? Fırsatları yeterince değerlendiriyor musunuz?
Başvuru koşulları ve sağladığı avantajlar açısından değişkenlik gösteren pek çok teşvik mevcut. Bunlar Yatırım Teşvikleri, AR-GE, TÜBİTAK teşvikleri, KOSGEB teşvikleri, Serbest Bölgeler, Kurumlar Vergisi kanununda yer alan vergi avantajları, Ekonomi Bakanlığı destekleri, Avrupa Birliği fonları ve diğer teşvikler altında toplayabileceğimiz spesifik teşvikler şeklinde sıralanabilir.
Bu blog yazımda AR-GE, TÜBİTAK ve KOSGEB teşviklerini genel hatları ile ele alacağım.
AR-GE Teşvikleri
AR-GE teşvikleri vergi avantajları sağlar, bu avantajlar çeşitli vergilerde indirim ya da muafiyet olarak karşımıza çıkar. Maliye Bakanlığının hazırladığı 4691 ve 5746 no’lu kanunlarda detayları yer almaktadır.
AR-GE teşviklerinden yararlanmak isteyen firmalar başvuru dosyasını Sanayi ve Ticaret Bakanlığına iletir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, başvuru dosyasını şeklen inceler eksiklikleri 15 gün içinde tamamlatır ve başvuru dosyasının bir örneğini Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna iletir.
Başvuru, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu tarafından en geç 2 ay içinde değerlendirilip karara bağlanır. Kararın olumlu olması halinde sonuç, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından Gelir İdaresi Başkanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve firmaya 7 gün içinde bildirilir. AR-GE merkezi başvurusu olumlu olarak değerlendirilen firmanın “AR-GE Merkezi Belgesi” Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından verilir. “AR-GE Merkezi Belgesi” alan işletme, belge tarihinden itibaren vergi avantajlarından faydalanabilir.
AR-GE teşviklerine her zaman başvurulabilir. Başvurunun hazırlanması aşamasında danışmanlık ve destek veren kuruluşlarla da ilerleyebilirsiniz. Bu firmaları internetten araştırabilirsiniz.
AR-GE merkezi Teknoloji Geliştirme bölgesinde olabileceği gibi şirketiniz ile aynı binada da olabilir. Ama bunun bir takım şartları vardır; ayrı bir fiziki mekan içinde yer almalı, çalışanların çalıştığının fiziki kontrolünü yapacak mekanizmalar olmalı ve bu merkezlerde en az 30 tam zaman eşdeğer AR-GE personeli çalışmalıdır.
AR-GE merkezi ile sağlanabilecek vergi avantajları:
- Kazancın tamamı Kurumlar Vergisinden istisna edilir.
- Kazanç bulunmaması durumunda indirim konusu yapılamayan harcamalar zaman kısıtı olmaksızın sonraki senelere devreder .
- KDV istisnası vardır.
- AR-GE merkezinde çalışan personel ücreti üzerinden hesaplanan Gelir Vergisinin %90’ı (doktoralı değil ise %80’i) istisna edilir.
- Bu personellerin sigorta primi işveren hissesinin yarısı, beş yıl süreyle Hazine tarafından karşılanır.
- Damga vergisi istisnası vardır.
- 500 ve üzerinde AR-GE personelinin çalışması durumunda o yıl yapılan
- AR-GE ve yenilik harcamasının bir önceki yıla göre artışının yarısı AR-GE indirimine eklenir.
AR-GE teşvikleri ile ilgili daha detaylı bilgilere Sanayi Bakanlığının sitesinden ulaşabilirsiniz.
TÜBİTAK Teşvikleri
TÜBİTAK Teşvikleri, genelde nakdi teşviklerdir. Nakdi teşviklerde firmaya teşvik tutarı kadar ödeme yapılır. Bu teşvikler TÜBİTAK’a geri ödemeli ya da hibe şeklinde olabilir. Nakdi olmayan teşviklere ise danışmanlık, bilgi transferlerini örnek gösterebiliriz. TÜBİTAK nakdi destekleri karşılayabilmek için devletten ya da yabancı teşvik kurumlarından fonlar temin eder.
TÜBİTAK destekleri 5 ayrı grupta toplanmıştır, bunlar;
- Sanayi AR-GE Proje destekleri
- Akademik AR-GE destekleri
- Bilim ve Toplum Proje destekleri
- AB Çerçeve Programları destekleri
- İkili ve çoklu işbirlikler
Bu grupların altında da programlar vardır. Örneğin Sanayi AR-GE proje destekleri grubunda yer alan başlıca programlar:
- 1501 Sanayi AR-GE Projeleri Destekleme Programı
- 1507 KOBİ AR-GE Başlangıç Destek Programı
- 1509 Uluslararası Sanayi AR-GE Projeleri Destekleme Programı
- 1505 Üniversite Sanayi İşbirliği Destek Programı
- 1511 Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Projeleri
- Destekleme Programı
- 1512 Bireysel Girişimcilik Aşamalı Destek Programı
TÜBİTAK destekleri, programlarda yer alan projenizin giderlerinin tamamının ya da bir kısmının hibesi şeklinde olabilir. Destek tutarları için program çeşidine göre üst sınır olabilir ya da olmayabilir. Örneğin 1505 -TÜBİTAK Üniversite Sanayi İşbirliği Destek Programı kapsamında proje 1.000.000.-TL’ye kadar desteklenebilir ya da 1501-Sanayi AR-GE Projeleri Destekleme Programı kapsamında projelere %60 oranında hibe desteği yapılır.
Bu teşviklere başvurmak için Türkiye’de kurulmuş bir şirket olmanız gerekir. Projeniz onaylandıktan sonra projenin yürütülmesi aşamasında projenin gelişimi hakkında düzenli olarak dönem raporu, YMM raporu ve Proje sonuç raporu sunmanız beklenir.
Bu teşviklerden hangisine başvurabileceğinizi, koşullarını ve avantajlarını değerlendirmek uzmanlık gerektiren ayrı bir konu. Bu konuda hizmet veren firmaları internetten araştırabilirsiniz.
Konuyla ilgili detaylı bilgi için TÜBİTAK'ın sitesini ziyaret edebilirsiniz.
KOSGEB Teşvikleri
KOSGEB teşvikleri kapsamında ağırlıklı olarak Küçük ve Orta Büyüklükteki (KOBİ) firmalar desteklenir. KOBİ projeleri seçilirken işletmelerin üretim, yönetim-organizasyon, pazarlama, dış ticaret, insan kaynakları, mali işler ve finans, bilgi yönetimi ve bunlarla ilişkili alanlarda sunacakları projeler hedeflenmektedir. Belli proje konuları ve giderleri desteklenir.
KOSGEB Teşvikleri aşağıdaki programlarda gruplanmıştır.
- Tematik Proje Destek Programı
- İşbirliği Güçbirliği Destek Programı
- AR-GE, İnovasyon ve Endüstriyel Uygulama Destek Programı
- Genel Destek Programı
- Girişimcilik Destek Programı
- Gelişen İşletmeler Piyasası KOBİ Destek Programı
- Kredi Faiz Desteği KOSGEB Teşvikleri proje giderlerinin bir kısmının ya da tamamının karşılanması, hibe ya da faiz desteği şeklinde olabilir. Teşvikler yukarıda belirtilen programlar için çok detaylı açıklanmış olup destek tutarları 500.000.-TL’ye kadar çıkmaktadır.
KOSGEB teşviklerinden faydalanmak için ilk önce KOSGEB’in veri tabanına kaydolmak gerekir. http://www.KOSGEB.gov.tr/ adresine girip “E-KOBİ”ye tıklayarak kayıt işlemini gerçekleştirebilirsiniz. Firmanızın KOBİ kapsamında olup olmadığının tespit edilmesi için KOBİ beyannamesi doldurmalısınız. Bu beyanname KOSGEB uzmanı tarafından kontrol edilecektir.
Sonrasında sıra sizin için uygun olduğunu düşündüğünüz bir programı seçmeye geldi. Bu programlardan hangisine başvurabileceğinizi, koşullarını ve avantajlarını değerlendirmek uzmanlık gerektiren ayrı bir konu. Bu konuda hizmet veren firmaları internetten araştırabilirsiniz.
İşletmenizi kurmanıza ve büyütmenize yardımcı içeriklerimizi kaçırmamak için Paraşüt bloga abone olabilirsiniz:
Detaylı yasal uyarılar için lütfen buraya tıklayınız.
İlgili İçerikler
Yeni Bloglardan Haberdar Ol
Paraşüt e-bültene abone olun. Bu sayede yeni içerikleri kaçırmayın.
Sizi haberdar edelim.
Blog bülten aboneliği kapsamında işlenecek kişisel verileriniz ile ilgili detaylı bilgiye Aydınlatma Metnini okudum.
Tarafıma blog bültenlerinin gönderilebilmesi için Açık Rıza Metni kapsamında, e-posta adresimin yurt dışına aktarılmasına onay veriyorum.
Ticari elektronik ileti gönderimi için Açık Rıza Metni kapsamında, e-posta adresimin yurt dışına aktarılmasına onay veriyorum.

Paraşüt ile ön muhasebe ve e-fatura yönetimi çok kolay!
Yüz binlerce mutlu müşterinin bir bildiği var!
En Çok Okunanlar

e-Dönüşüm Uygulamaları
Fatura Nedir? Fatura Türleri ve 2026 Düzenlemeleri
Fatura kesmek profesyonel hayatın en temel unsurlarından biri. Verdiğiniz hizmet karşılığında fatura kesmek, kestiğiniz faturaların takibini yapmak ve arşivlemek emin adımlarla büyümek isteyen her KOBİ'nin yapması gereken işlerdir. Peki fatura keserken nelere dikkat etmeli? Fatura üzerinde hangi bilgiler bulunmalı?

e-Dönüşüm Uygulamaları
2026 yılında e-Arşiv ve e-Fatura zorunluluğu nasıl değişecek?
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yeni yayınlanan 535 numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ ile elektronik belgelerin kullanımı ve denetiminde önemli değişikliklere gidildi. Peki ilgili tebliğ e-fatura ve e-arşiv kullanımını nasıl etkileyecek?

İş Kurma Rehberi
KOSGEB girişimcilik belgesi nedir ve nasıl alınır?
Bir iş kurma hayaliniz var ama destek süreçleri, eğitimler ve hibe başvuruları size karmaşık mı geliyor? Bu rehberde KOSGEB girişimcilik belgesi nedir, nasıl alınır, kimler başvurabilir ve ne kadar hibe desteği sağlanır sorularını adım adım yanıtlıyoruz. Eğitim sürecinden belge sorgulamaya, iş kurma ve iş geliştirme desteklerinden genç ve kadın girişimci teşviklerine kadar tüm detayları tek içerikte bulabilir; KOSGEB desteklerinden en doğru şekilde nasıl yararlanabileceğinizi öğrenebilirsiniz. Girişimcilik yolculuğunuza sağlam bir başlangıç yapmak için okumaya başlayın.

İş Kurma Rehberi
NACE Kodu Nedir, Ne İşe Yarar? 2026 Sorgulama ve Öğrenme Rehberi
Şirket kurarken, vergi levhanızı incelerken ya da bir İSG uzmanından “tehlike sınıfınız nedir?” sorusunu duyduğunuzda karşınıza çıkan kavramlardan biri NACE kodudur. NACE kodu; işletmenizin hangi faaliyet alanında yer aldığını resmi olarak tanımlar ve buna bağlı olarak vergi uygulamalarından SGK prim oranlarına, iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerinden devlet desteklerine kadar birçok süreci doğrudan etkiler.
Peki NACE kodu tam olarak nedir, neden bu kadar önemlidir ve nasıl öğrenilir? 2026 yılı itibarıyla güncel bilgilerle tüm detayları bu rehberde sade bir dille ele alıyoruz.

İş Kurma Rehberi
2026 Limited Şirket Kuruluş Maliyeti: Güncel Hesaplama ve Gider Kalemleri
Limited şirket kurmaya karar verdiniz ve kuruluş için ne kadar harcama yapmanız gerektiğini merak mı ediyorsunuz? Mali Müşavir Hasan Dalgıç verdiği şirket örneğiyle limited şirket kuruluş maliyetlerini sizler için adım adım anlatıyor.

Girişimcilere Özel
Editörün Önerisi
KOSGEB nedir ve kimler faydalanabilir?
KOBİ'lerin sektörde kendine yer bulması, istihdam sağlaması ve rekabet gücünü artırabilmesi için KOSGEB çeşitli programlar ile işletmelere finansal destek sağlıyor. Biz de bu yazımızda, KOSGEB destek programlarını, genç ve kadın girişimci destek detaylarını, hibe ve kredi desteklerinden nasıl yararlanabileceğinizi aşama aşama anlattık. İyi okumalar dileriz.

Şirket Büyütme
Kıdem Tazminatı Nedir? 2026 Kıdem Tazminatı Güncel Tavan ve Hesaplama
Çalışanların işten ayrılırken ya da çalışma süreleri boyunca kafalarına takılan en önemli sorulardan: Kıdem Tazminatı nedir? Kıdem Tazminatı nasıl hesaplanır? Neura Mali Müşavirlik'ten Mehmet Orhun tüm detayları ile kıdem tazminatını inceledi.

İş Kurma Rehberi
Şahıs şirketi ile limited şirket arasındaki farklar
Start-up, bizim bildiğimiz adıyla girişim şirketi, dinamik yapısı sayesinde hızlı adaptasyon kabiliyetine sahip ve değişkendir. Bu noktada sizin de girişiminiz için, özellikle hukuki anlamda değişken ve dinamik bir sistemde ilerlemeniz faydalı olacaktır. Bu yazımızda size limited şirket ile şahıs şirketi arasındaki farklılıkları özetleyecek, sizin kendi girişiminiz için daha uygun olduğunu düşündüğünüz şirket modelini bulmanız adına sizlere yol göstereceğiz.

Ön Muhasebe Rehberi
Proforma fatura nedir? Nasıl düzenlenir?
Müşterilerine yeni hizmet vermeye başlayan girişimciler için ne tür fatura kesecekleri oldukça kafa karıştıran konulardan biri. Bu yazımızda proforma faturanın hangi durumlarda, nasıl hazırlandığına değindik.
En Çok Okunanlar








