İş planı hazırlamak: Kimin için hazırlanır ve iş planı içeriği

Ne iş yaparsanız yapın ilk adımınız doğru bir iş planı hazırlamak olmalı. Çok iyi bir fikir, çok sağlam bir ekip, çok güçlü operasyonel yeti doğru iş planı olmadan sizi başarıya götüremez. Eğer işinizi yeni kuruyorsanız ya da kurulu bir işiniz var ama iş planınız yoksa/eksikse bu rehber size yardımcı olacaktır. Bu yazımızla iş planı konusuna bir giriş yapıyoruz.

5 dk

İş planı kimler için hazırlanır?

1. Kendiniz için

Bir iş planı aynı zamanda yönetim planıdır. İş planı hazırlayarak şirketinizin amacını, hedeflerini ve gelecek projeksiyonunu belirlersiniz. Bu hedeflere ulaşmak için gerekli olan doğru kaynaklara nasıl ulaşacağınızı ve bu kaynakları nasıl değerlendireceğinizi de iş planınız sayesinde belirleyebilirsiniz. Ayrıca planınızı her sene güncelleyerek iş modelinizi gelişmelere göre değiştirebilir ve şirketinizin gidişatını takip edebilirsiniz.
 

2. Yatırım sermayesi aramak için

Yatırım arama sürecinde başvurduğunuz kurum ya da kişilere projenizi/işinizi uzun uzadıya anlatmanın imkanı yoktur. İşinizi ispat etmenin tek yolu sağlam bir iş planı hazırlamaktır. Yatırımcının önüne düşmeyi başaran projelerin çok büyük bir kısmı iş planları incelenirken elenir. Bu yüzden özellikle yatırım sermayesi uzmanlarının karşısına çıkacaksanız aşağıdaki soruların açık bir şekilde iş planında cevaplandığından emin olun:
 
a. Gelir modeliniz nedir?
b. Ne zamandır faaliyettesiniz?
c. Mevcut faaliyetlerinizde karlılığınız nedir ve gelecek tahminleriniz nelerdir?
d. Ne kadarlık bir finansman arıyorsunuz ve nasıl finansmanı nasıl değerlendireceksiniz?

3. Ana şirket için

Eğer bir şirketler grubuna ya da birden fazla şirketin bağlı olduğu bir finans kuruluşuna bağlı çalışıyorsanız, içinde bulunduğunuz iştirakin mevcut durumunu ve gelecek planını bu iş planı ile yönetimlere bildirmek mümkün olur.  

4. Bankalar

Eğer yatırım sermayesi değil de bir finans kuruluşundan kredi temin ederek işinizi beslemek isterseniz gideceğiniz kurumlar bankalardır. Bankalar da iş planınız içerisinde aşağıdaki soruların cevaplarını görmek ister:

a. Ne kadar borç almak istiyorsunuz?
b. Parayı nasıl değerlendireceksiniz?
c. Geri ödeme planınız nedir?
d. Faizi ödeyebilecek planınız var mı?
e. Risk planınız var mı?
f. Herhangi bir teminatınız mevcut mu?

İş planında neler yer almalı?

İyi bir iş planının temeli sağlam finansal veriler ve ön görülerdir. Eğer bu öngörüler sağlam verilerle temellendirilebilirse iş planınız güçlü olur. Bir sonraki yazımızda "Finansal Öngörüler"i işleyeceğiz. Fakat bu sırada aşağıdaki yazılarımıza göz atabilirsiniz:

Girişimciler için Temel Finansal Verimlilik Göstergeleri

Finansal Plan Hazırlarken Nelere Dikkat Etmelisiniz?

Temel Finansal Tablolar

Peki iyi bir iş planının içinde neler yer almalı?

Hedefinize, yer alacağınız sektöre göre bu plan değişiklik gösterebilir. Biz bir internet girişimi için olmazsa olmaz başlıkları burada seçtik. 

1. Yönetici özetiTüm tabloların ve içeriklerin üzerinde bu özet olacak. Yönetici özetinde açıkça talebinizi belirtmelisiniz. Dikkatin en yüksek olduğu bu bölümde etkileyici ve sade bir biçimde talebinizi iletebilirsiniz. 

Yönetici özeti hazırlamak

2. İş ÖzetiBu bölüme içinde bulunduğunuz sektörün kısa bir özeti ile başlayabilirsiniz. Mevcut durum ve gelecekteki imkanları incelediğiniz bir girişten sonra bu sektördeki muhtelif pazarların kısa analizini yapabilirsiniz. Bu sektör ve pazarda nasıl bir ihtiyacı yakaladığınızı ve buradaki fırsatı net bir şekilde ifade etmelisiniz.

İş özeti hazırlamak

3. ÜrünSektörünüzü ve sektör içerisinde pazarı seçtiniz. İyi bir fırsat gördünüz, peki bu fırsatı ne ile karşılacaksınız? Ürününüz tam olarak nedir? Pazardakilerden farkı nedir? Daha mı ucuz, daha mı kaliteli, benzeri var mı, avantaj ve dezavantajları neler, neden sizin ürününüz tercih edilecek gibi sorulara cevaplar vermelisiniz.

4. Pazarlama stratejisiPazarınızı ve ürününüzü belirlediniz. Peki ürününüz pazara nasıl yerleşecek? Bu soruya tatmin edici bir cevap verebilmek için pazarın detaylarına hakim olmalı ve rakiplerinize göre stratejiler geliştirmelisiniz. Her senaryo için hazır olduğunuzu da planınızda göstermelisiniz.

Pazarlama planı hazırlamak

5. Rakip analiziGiriş yapacağınız pazarda rakiplerinizin güçlü ve zayıf olduğu yönleri tespit etmelisiniz. Böylece farklılaşma stratejinizi geliştirebilirsiniz. Burada yaptığınız analizde rakiplerinizin durumunu gösterirken sizin de rakipleriniz karşısında güçlü ve zayıf noktalarınızı görme ve bu noktalar için stratejilerinizi gösterme imkanınız olacak.

Rakip analizi yapmak

6. Tasarım ve geliştirme PlanıÜrününüz hangi süreçleri içerecek, nasıl bir planla tasarlanacak ve geliştirilecek? Tüm bunlar için öngörüleriniz bu planda yer almalı. Fakat geliştirmeler gecikebilir, tasarım içinize sinmeyebilir. Bu süreçler uzadığında planınız ne olacak, bunları da göstermelisiniz.

Tasarım ve geliştirme planı

7. Operasyon ve yönetim planıİşinizin sürekliliğini sağlayacak nasıl bir yönetim planınız var? Ekibinizde sorumluluklar ve görevler nasıl dağıtılıyor? Hangi ekip hangi operasyonları yönetiyor? Bu operasyonlar için ne kadarlık bir bütçeye ihtiyacınız var?

8. Finansallarİş planımızın temelini oluşturan, hem yukarıda paylaştığımız yazılarda giriş yaptığımız hem de daha sonra detaylandıracağımız finansal tablolarınız burada yer almalı.

"Finansal Öngörüler Hazırlamak" yazımızda finansal öngörüler hazırlarken nelere dikkat etmeniz gerektiğine değindik. 

İş planınızın cevaplaması gereken 6 soru

Bu yazı hazırlanırken Deloitte'un Başarılı bir iş planı hazırlama kılavuzu'ndan yararlanılmıştır.

Tunca Üçer

Tunca Üçer

Tunca Üçer, Paraşüt'ün İçerik Uzmanı.

Bültenimize katılın, hiçbir içeriği kaçırmayın!