blog-hero-left-bg blog-hero-right-bg
Fiyat farkı faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır?
Blog-hero
ÖN MUHASEBE REHBERİ

Fiyat farkı faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır?

Ticari ilişkilerde birçok farklı nedenle karşımıza çıkan bir kavram, fiyat farkı. Peki fiyat farkı nedir, fiyat farkı faturası nasıl kesilir? Sorularınızın cevabı, blog yazımızda.

Nağme Öğmen, Digital Copywriter

Ortalama okuma süresi 6 dk

Ticari hayatta, özellikle cari hesabı bulunan iki işletme arasında sıklıkla kullanılan belgelerden biri olan fiyat farkı faturasıyla ilgili detaylı bilgiyi ve fiyat farkı faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır sorusunun cevabını, blog yazımızda sizin için derledik.

Fiyat farkı nedir? Fiyat farkı faturası nasıl kesilir?

Fiyat farkını, iki şirket arasındaki alım-satım işlemi ardından, faturalanan ürün ya da hizmetlerin fiyatlarında masraf, komisyon giderleri, kur farkı, anlaşma değişikliği gibi nedenlerle ortaya çıkan ücret farkı olarak tanımlayabiliriz.

Faturanın bu gibi sebepler ile eksik ya da fazla kesilmesi halinde, buna bağlı olarak tekrar ödeme yapılması veya alınması gerektiğinde ise fiyat farkı faturası hazırlanır.

Fiyat farkı faturası kesilirken dikkat edilmesi gerekenler

Fiyat farkı ortaya çıktığında takip edilmesi gereken bazı püf noktaları bulunur.

  • Fiyat farkının, içinde bulunulan dönemde alıcı ya da satıcı taraf üzerinden faturalandırılması gerekir. Ayrıca fiyat farkı faturasında KDV de faturaya işlenmelidir.

  • Fiyat farkı faturasının, faturaya konu olan mal ya da hizmetin KDV oranına göre oluşturulması gerekir. Örneğin gıda gibi indirimli oran uygulanan mallar için KDV oranı %8’dir, genel oran ise %18’dir. Fiyat farkı faturasında ilgili orana yer verilmelidir. Fiyat farkı ödenmesi gereken ürün istisnai olarak KDV’den muafsa fiyat farkı faturasında da KDV’ye yer verilmez.

  • Önemli püf noktalarından bir diğeri ise bu tür faturanın oluşturulması sırasında mal veya hizmete ilişkin asıl faturaya atıfta bulunulmasıdır. İleride faturalara yönelik bir sorun yaşanmaması adına sağlıklı olan yöntem budur ve böylece maliye uzmanları ya da vergi memurları asıl üsünü tespit ederek faturaları kolaylıkla eşleştirebilir.

  • Fiyat farkı konusu son tüketici ile yapılan bir işlem ise aşama bir miktar farklılaşabilir. Fiyat farkı tüketicinin aleyhine ise satıcının fiyat farkı faturası düzenlemesi gerekir; fakat fark tüketicinin lehine ise tüketici gider pusulası yoluyla fark iadesi yapmalı ve ayrıca farka uygulanacak olan KDV indirimi de uygulanmalıdır.

Fiyat farkı faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır?

Fiyat farkı faturası, KDV ile de ilintili olduğu için, faturanın bu konuya önem vererek hazırlanması tavsiye edilir. KDV Kanunu'nun 35. maddesinde de fiyat farkları "Malların iade edilmesi, işlemin gerçekleşmemesi, işlemden vazgeçilmesi veya sair sebeplerle matrahta değişiklik vukubulduğu hallerde, vergiye tabi işlemleri yapmış olan mükellef bunlar için borçlandığı vergiyi, bu işlemlere muhatap olan mükellef ise indirme hakkı bulunan vergiyi değişikliğin mahiyetine uygun şekilde ve değişikliğin vukubulduğu dönem içinde düzeltir. Şu kadar ki, iade olunan malların fiilen işletmeye girmiş olması ve bu girişin defter kayıtları ile beyannamede gösterilmesi şarttır." şeklinde aktarılmıştır.

Fiyat farkı, yukarıdaki maddenin “...sair sebeplerle matrahta değişiklik vukubulduğu hallerde” kısmından hareketle vergiye tabi tutarın (matrah) değişikliği olarak ele alınır. Buna göre fiyat farkı muhasebe kaydı nasıl yapılır, gelin birlikte inceleyelim.

Alış faturasının muhasebeleştirilmesi

Alış faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır bir örnek üzerinden inceleyelim:

Alıcı işletme, ürünü satın aldığı esnada satıcı faturada ürün fiyatını 110₺ + KDV yerine 100₺ olarak hazırlarsa, satışı yapan işletmenin ayrıca fiyat farkı faturası düzenlemesi gerekir. Bu işlemlere ilişkin muhasebe kayıtları aşağıdaki gibi olur.

Faturanın oluşturulması ve muhasebe kaydı sırasında “Gerekçem” notuyla satış işlemi sırasındaki fiyat karışıklığının belirtilmesi gerekir.


Alış işleminin kaydı


153.01 Yurt içi satışlar 100,00
191.18 Hesaplanan KDV 18,00

320.01 XXYY Ltd. Şti. 118,00


Fiyat farkının kaydı


153.02 Fiyat Farkı Hes. 10,00
191.18 İndirilecek KDV 1,80

320.01 XXYY Ltd. Şti. 11,80


Fiyat farkının muhasebeleştirilmesi


320. Satıcılar Hes. 11,80

153.90 T.Mal Alış İade 10,00
391.46 Alış İade Hes. KDV 1,90


Satış faturasının muhasebeleştirilmesi

Satış faturası muhasebe kaydı nasıl yapılır, bir diğer örnekle açıklayalım:

Satıcı işletme, ürünün satışı esnasında faturayı oluştururken ürün fiyatını 100₺ + KDV yerine 110₺ olarak hazırlarsa, satışı yapan işletmenin ayrıca fiyat farkı faturası düzenlemesi gerekir. Bu işlemlere ilişkin muhasebe kayıtları aşağıdaki gibi olur.

Satın alma fiyat farkı faturası muhasebe kaydı ve faturanın oluşturulması sırasında “Gerekçem” notuyla satış işlemi sırasındaki fiyat karışıklığının belirtilmesi gerekir.


Satış işleminin kaydı (KDV oranı %18 olarak hesaplanmıştır.)


120.01 Yurt içi satışlar 110,00
600.18 Hesaplanan KDV 19,80

391.18 XXYY Ltd. Şti 129,80


Fiyat farkının kaydı


600.20 Fiyat Farkı 10,00
391.18 Hesaplanan KDV 1.80

120.01 XXYY Ltd. Şti 11.80


Fiyat farkının muhasebeleştirilmesi


612.02 Fiyat Farkı Hes. 10,00
191.46 Satış Ek KDV Hes. 1,80

120.01 Alıcılar Hes. 11,80


Fiyat farkı faturalarında KDV

Fiyat farkı faturalarının, faturanın oluşturulduğu dönem ile aynı dönemde kesilmesi gerektiğini yeniden hatırlatalım. Ayrıca vergilendirme dönemleri ve KDV oranı bakımından sorun yaşanmaması adına asıl mal veya hizmetin faturasında, fiyat farkının nasıl oluştuğunu açıklayarak doğru KDV oranı ile düzenleme yapılması gerektiğinin tekrar altını çizelim.

Fiyat farkı faturalarının maliyete etkisi

Faturası kesilen mal veya hizmetin fiyatlarında çeşitli nedenlerden ötürü artış ya da indirim oluşabilir. Bu farklar cari hesaplara da kaydedilir.

Bu durumda satış işleminden doğan fiyat farkı alış gelirini azaltabilir. Bu fiyat farklı faturaları belli detaylar dışında diğer fatura türleri ile aynıdır. Verilen bu faturalarda, ilgili faturanın satırları satın alım faturaları ile bağlantılanır.

Söz konusu alım faturasının satırları, meblağ ve miktar bilgileri haricinde fiyat farkı faturasına aktarılabilmektedir. Fiyat farkı ile bağlantılı faturalara da fiyat farkı tutarı eklenir.

Envanter raporları ve maliyet analizi sırasında dağıtılan bu fiyat farkları listelenerek kar ve zarar hesaplamalarında göz önünde bulundurulur.

Paraşüt fatura takip programıyla siz de zamandan tasarruf edebilir, fiyat farkı gibi detay faturaları kolayca kesmek için de ön muhasebe programı kullanabilirsiniz.

Ücretsiz Deneyin

Yazımızı beğendiyseniz, aşağıdaki özel tür faturalarla ilgili blog yazılarımıza da göz atabilirsiniz.

article-cloud-right

Yeni çıkan yazılarımızdan haberdar olmak ister misiniz?