Vergi borcu yapılandırması nasıl yapılır?

 

2026’da vergi borcu yapılandırması var mı?

2026'da mükelleflerin tamamını kapsayan, geçmiş borçları sıfırlayan genel bir vergi affı ya da yapılandırma kanunu bulunmuyor. Yine de vergi borcunuzu daha kolay yönetmenizi sağlayacak somut bir gelişme var: 4 Haziran 2026'da yürürlüğe giren 7582 sayılı Kanun ile mevcut tecil (taksitlendirme) imkanı önemli ölçüde genişletildi; tecil süresi 72 aya çıkarıldı, teminatsız tecil sınırı ise 1.000.000 TL'ye yükseltildi. Yani borcun aslı silinmese de, ödeme takvimini işletmenizin nakit akışına göre şekillendirme konusunda daha önce hiç olmadığı kadar geniş bir alanınız var.

Bu rehberde, 2026 yılında vergi borcu olan mükellefler için geçerli seçenekleri, tecil başvurusunun nasıl yapıldığını ve son düzenlemelerle gelen değişiklikleri ele alıyoruz.

Vergi affı beklentisi sürerken, TBMM'ye 6 Mayıs 2026'da sunulan 15 maddelik kanun teklifi, 21 Mayıs 2026'da kabul edilerek 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun adıyla 4 Haziran 2026 tarihli ve 33270 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu düzenleme bir vergi affı değil, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 48. maddesinde yapılan bir tecil değişikliğidir; borcun aslı silinmez, yalnızca ödeme koşulları esnetilir. 
 

Mükellefleri ilgilendiren iki temel değişiklik şöyle: 

• Tecil süresi 36 aydan 72 aya çıktı. Vergi dairesine "çok zor durumda" olduğunu bildiren ve teminat gösteren borçlular, vergi borcunu artık azami 6 yıla kadar taksitlendirebiliyor. 
• Teminatsız tecil sınırı 50.000 TL'den 1.000.000 TL'ye yükseldi. Alacaklı tahsil dairesi bazında tecil edilen borç toplamı bu tutarı aşmıyorsa, borçludan artık teminat istenmiyor. Bu değişiklik özellikle KOBİ'ler ve esnaf için önemli bir kolaylık. 

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın Nisan 2026'da yaptığı açıklamaya göre, gündemde genel bir vergi affı veya yeni bir yapılandırma düzenlemesi bulunmuyor.

Önemli: Bu düzenleme kesinleşmiş, dava veya inceleme aşamasındaki geçmiş borçlara toplu bir "aflaşma" getirmiyor. Sadece 6183 sayılı Kanun'un 48. maddesinde düzenlenen tecil ve taksitlendirme müessesesinin süre ve teminat şartlarını gevşetiyor. 

 

Varlık barışına benzer yeni bir düzenleme de var: 

7582 sayılı Kanun'un Kurumlar Vergisi Kanunu'na eklediği Geçici 19. madde ile, vergiye gönüllü uyumu artırmak amacıyla bir varlık bildirimi imkanı da getirildi. Buna göre: 

• Yurt içinde veya yurt dışında bulunan para, döviz, altın, hisse senedi, tahvil ve benzeri kıymetler, 31 Temmuz 2027'ye kadar ilgili banka veya aracı kuruma bildirilirse, %0 ila %5 arasında değişen bir vergi oranı uygulanıyor. 
• Devlet iç borçlanma senetleri veya kira sertifikalarında tutulan varlıklarda oran %0'a kadar inebiliyor. 
• Bu düzenleme de teknik olarak bir "vergi affı" değil, ayrı bir teşvik mekanizması. 
   

Vergi affı beklemek yerine mevcut tecil ve taksitlendirme hakkından yararlanmak isteyen mükellefler için süreç şöyle işler: 

1. Borcun vadesinde ödenmesinin veya haciz uygulanmasının kendisini "çok zor duruma" düşüreceğini gösteren bir dilekçeyle ilgili vergi dairesine (veya İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden) başvurulur. 
2. "Çok zor durum" hâli, işletmenin likidite oranları gibi objektif mali kriterlerle değerlendirilir. 
3. Tecil edilen borç toplamı 1.000.000 TL'yi aşmıyorsa teminat istenmez; aşıyorsa aşan kısmın belirli bir oranı kadar teminat (banka teminat mektubu, gayrimenkul ipoteği vb.) istenebilir. 
4. Onaylanan borç, azami 72 ay içinde taksitlerle ve tecil faizi işletilerek ödenir. Tecil faizi, af kanunlarındaki Yİ-ÜFE güncellemesinden genellikle daha yüksektir; çünkü tecil bir borç silme değil, ödeme erteleme işlemidir. 
5. Geçici vergi, ÖTV ve kural olarak KDV gibi bazı vergi türleri niteliği gereği tecile konu edilemez. 

Vergi borcunuzun güncel durumunu görmek için en pratik yöntem, İnteraktif Vergi Dairesi üzerinden borç sorgulaması yapmaktır. Burada tahakkuk eden borçlar, gecikme zammı bilgileri ve ödeme adımları gibi detaylar görüntülenebilir. İsterseniz e-Devlet üzerinden de Gelir İdaresi Başkanlığı hizmetleri aracılığıyla borç ve ödeme ekranlarına erişebilirsiniz.

Evet, hatta 2026'da bu seçenek daha da genişledi. Genel yapılandırma (torba kanun) olmasa bile, vergi borçları için tecil (taksitlendirme) seçeneği her zaman kullanılabilir. Tecil bir "af" ya da "yapılandırma kanunu" değildir; borcun mükellefin ödeme gücüne göre belirli şartlarla ertelenmesi ve taksitlendirilmesi anlamına gelir.
 

4 Haziran 2026'da yürürlüğe giren 7582 sayılı Kanun ile bu imkân önemli ölçüde iyileşti: tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarıldı, teminatsız tecil sınırı ise 50.000 TL'den 1.000.000 TL'ye yükseltildi. Başvuru değerlendirildiğinde borcun türü, tutarı ve ödeme planı gibi unsurlar üzerinden bir süreç yürütülür.

Geçmiş yıllarda çıkarılan yapılandırma düzenlemelerine başvuran mükelleflerin, yapılandırma kapsamındaki borçları için taksit ödeme planlarına uygun şekilde devam etmesi gerekir. 7582 sayılı Kanun'daki yeni tecil şartları, geçmiş yapılandırma taksitlerinizi geriye dönük olarak etkilemiyor; yani mevcut taksit planınız aynı koşullarla sürüyor. Taksitlerin aksaması durumunda yapılandırmanın bozulması gibi sonuçlar doğabileceği için, ödeme takviminin düzenli takip edilmesi önemli.

 

Tebliğ kapsamında vergi borcu teciliyle ilgili dikkat edilmesi gereken başlıca hususlar şunlardır:

Bu tebliğ 5/6/2026 tarihi itibarıyla (bu tarih dahil) vadesi geldiği halde bu Tebliğin yayımı tarihine kadar ödenmemiş olan vergi dairelerine olan borçları kapsamaktadır.

• ÖTV ve 2026 yılı gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi ile bunlara bağlı vergi ziyaı cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları ve bu vergilerin beyannamelerine dair damga vergileri ile gecikme zamları bu Tebliğin kapsamı dışındadır.
• Birden fazla vergi dairesine borcun bulunması halinde, her bir vergi dairesine ayrı ayrı başvurulacaktır.
• Borçluların vergi dairesine olan tüm borçları için tecil talebinde bulunmaları şarttır.
• 31/8/2026 tarihine kadar (bu tarih dahil) başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
• Bu Tebliğ kapsamında tecil edilen borçlar, ilk taksit Eylül/2026 ayından başlamak üzere, aylık eşit taksitler halinde ödenecektir.
• Tecil edilen borçlara ilişkin taksit sayısı; firmanın finansal durumuna göre 36-48-72 eşit taksit şeklinde olacaktır.
• Borçluların banka ve sigorta muameleleri vergisi ve katma değer vergisinden olan borçları ile bunlara ilişkin vergi ziyaı cezaları, gecikme faizi ve gecikme zamları; bunların beyannamelerine dair damga vergileri ile gecikme zamları 12 eşit taksitte ödenecektir.
• Yıllık %29 oranında tecil faizi uygulanacaktır.
• Bir takvim yılında en fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi ihlal sebebi sayılmayacaktır.
• Bu Tebliğ kapsamında taksitlendirilen borçların, borç durumunu gösterir belgede yer almaması için, tecil edilen borç tutarının en az %10’unun ödenmiş olması şarttır.
• Motorlu taşıtlar vergisi mükelleflerinin, bu Tebliğ ile getirilen düzenlemeden yararlanabilmeleri için her bir taşıt itibarıyla hesaplanacak toplam borç tutarı üzerinden başvuruda bulunmaları zorunludur. Ancak, motorlu taşıtların satış ve devirlerinin yapılabilmesi için tecil edilen bu borçların tamamının ödenmesi gerekmektedir.

 

Yeni bir vergi yapılandırma çıkarsa nereden takip edilir?

Vergi borcu yapılandırması gibi düzenlemeler yürürlüğe girdiğinde, detaylar genellikle Resmî Gazete ve GİB duyuruları üzerinden paylaşılır. Yeni bir gelişme olması halinde, başvuru şartları ve kapsama giren borç türleri ayrıca netleşir.

Vergi veya SGK borcunuz varsa ve genel bir yapılandırma beklemek yerine mevcut imkanlardan yararlanmak istiyorsanız, tecil (taksitlendirme) yolu bu dört soruya verdiğiniz cevaplarla şekilleniyor:

 

Kimler başvurabilir?

Borcunu vadesinde ödemesi ya da borcuna haciz uygulanması kendisini ciddi bir mali sıkıntıya sokacak olan tüm vergi ve SGK borçluları (gerçek kişi veya işletme fark etmeksizin) başvurabilir. Ölçüt, borçlunun "çok zor durumda" olup olmadığıdır; bu durum, işletmenin likidite oranına bakılarak değerlendirilir.

 

Başvuru şartları neler?

Başvuru yazılı olarak yapılmalı ve mali durumu gösteren bir bildirim ya da rapor eklenmelidir. Başvurular Dijital Vergi Dairesi üzerinden elektronik ortamda ya da ilgili vergi dairesine/SGK ünitesine yapılabilir. Teminat konusunda: toplam tecil edilecek borç 1.000.000 TL'yi aşmıyorsa teminat istenmez; bu tutarı aşan borçlarda ise aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi gerekir.

 

Kaç aya kadar taksit yapılabiliyor?

7582 sayılı Kanun'la azami tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarıldı. Ancak bu süre otomatik olarak verilmez; borçlunun mali durumuna göre belirlenir.

 

Faiz oranı ve dikkat edilmesi gereken noktalar neler?

Tecil, faizsiz bir erteleme değildir. Bu Tebliğ kapsamında tecil edilen borçlara yıllık %29 oranında tecil faizi uygulanır. En kritik noktalardan biri ise ödeme planına uyulmasıdır. Bir takvim yılında en fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi ihlal sayılmaz. Ancak bu sınırın aşılması halinde tecil şartları ihlal edilmiş olur ve kalan borç için yasal takip süreci devreye girebilir. Bu nedenle ödeme takviminin aksatılmadan takip edilmesi büyük önem taşır.

 

2024 yılı için vergi borçlarında yapılandırma

Yapılan düzenlenme kapsamında; 

• Gelir Vergisi, 
• Kurumlar Vergisi, 
• KDV, MTV, ÖTV, 
• Gümrük vergileri, 
• Emlak vergileri 
• Çevre temizlik vergileri, 
• Ceza ve gecikme faizleri, 
• Prim borçları, 
• Köprü ve trafik cezaları, 
• Öğrenim kredisi borcu, 
• Kamunun kira alacakları, 
• TOBB-TESK-Barolar Birliği aidatları, 
• Çiftçilerin Tarım Kredi Kooperatifleri'ne olan borçları, 
• Orman köylülerinin kredileri, 
• Hazine alacaklarını kapsayan vergi borçları yeniden yapılandırılabiliyor ve 18 taksitte ödeme kolaylığı sağlanıyor.

Ödeme işlemlerinde katsayı taksit sayısına göre değişecek. Taksit sayısı arttıkça ödenecek rakamlar da artacak. Belediyelerin borçları ise genel bütçe vergi gelirleri payından kesinti yapılmak suretiyle 120 eşit taksitte tahsil edilecek.

Bağ-Kur sigortalıları başta olmak üzere primini kendi ödeyen kişiler, yapılandırma müracaatlarını e-devlet üzerinden yapabilirler. Prim borcu olanlar e-Sigorta kanalıyla internet üzerinden başvurabilir ya da posta yoluyla bağlı bulundukları SGK il müdürlüğüne veya Sosyal Güvenlik Merkezi'ne de yapabilirler.

Vergi cezaları, gecikme faizleri ve gecikme zamları, trafik, seçim, nüfus para cezaları, Karayolu Taşıma Kanunu'na göre kesilen para cezaları, kara yollarından usulsüz geçişler nedeniyle kesilen para cezaları gibi tüm idari para cezaları yapılandırma kapsamında olacak.

Öğrenim katkı kredisi ve öğrenim kredisi borçları, ecrimisiller, haksız alınan destekleme ödemeleri, kaynak kullanımı destekleme fonu, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payı da yapılandırılabilecek.

Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki Hazine alacakları, madenlerden alınan devlet hakkı, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre takip edilen diğer alacaklar için de yapılandırmadan yararlanılabilecek.

Sosyal güvenlik primi idari cezaları, gecikme cezaları ve faiz zamları da yapılandırılabilecek. Ayrıca il özel idarelerine olan borçlar, emlak vergisi, çevre temizlik vergisi, ilan ve reklam vergisi, diğer vergi ve harçlar, su, atık su, katı atık ücretleri, yol katılım payları, muhtelif ücretlerden kaynaklı kurum alacakları ve zam ve faizleri de yapılandırılabilecek.

TOBB, TESK, Türkiye Barolar Birliği, TÜRMOB, ihracatçı birliklerinin aidat ödemeleri de yapılandırmaya dahil olacak.

KOSGEB tarafından kullandırılan desteklerden kaynaklananlar ile aidat alacakları, il özel idareleri, belediyeler ve bunların bağlı kuruluşları ile sermayesinin yüzde 50'den fazlası bunlara ait şirketlerin taşınmazları hakkında yapılan irtifak hakkı ve kiralama işlemlerinden kaynaklanan alacaklar, Vakıflar Genel Müdürlüğü ve mazbut vakıfların kira alacakları, kalkınma ajanslarının il özel idareleri, belediye ve sanayi odalarından olan alacakları, Türk Standardları Enstitüsü hizmet bedeli alacakları da yapılandırma kapsamında yer alacak.

Tarım Kredi Kooperatiflerine borcu olan çiftçiler ile kredi kullanan orman köylüleri de düzenlemeden yararlanacak. İşsizlik ödeneğinden yararlandırılanların, işten ayrılmalarını takip eden 90 gün içinde işe girmeleri ve 12 ay süreyle kesintisiz hizmet akdine tabi olarak çalışmaları halinde, işsizlik ödeneğinden yararlandıkları süre için hesaplanacak uzun vadeli sigorta primleri İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak.

Cumhurbaşkanı; kadın, genç ve mesleki yeterlilik belgesi sahiplerini istihdam etmesi halinde işverene sağlanan prim desteğinin bir önceki yıl ortalamasına ilave istihdam edilen kişiler için 12 ay, bu kişinin kadın, genç veya engelli olması durumunda 18 ay süreyle işverene sağlanan prim teşvikinin ve ilave istihdam sağlayan işverene Gelir Vergisi stopaj teşviki ile Damga Vergisi desteği uygulamasının süresini 31 Aralık 2023'e kadar uzatmaya yetkili olacak.

Esnaf Ahilik Sandığı uygulamasının yürürlük tarihi, yeni tip koronavirüs salgınının olumsuz etkileri nedeniyle 1 Ocak 2021'den 31 Aralık 2023 tarihine ertelenecek. Cumhurbaşkanı, kısa çalışma ödeneği uygulamasının süresini 30 Haziran 2021'e kadar uzatma yetkisine sahip olacak.
 

Cumhurbaşkanı, kısa çalışma ödeneğinden yararlanan sigortalıların normal çalışma sürelerine dönmeleri durumunda işverene ödenen ve İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanan prim desteği süresini 30 Haziran 2021'e kadar uzatabilecek.

İşsizlik Sigortası Kanunu'na eklenen başka bir geçici maddeye göre de işverene, Ocak 2019-Nisan 2020 döneminde en az sigortalı bildirimi yapılan ay veya dönemdeki sigortalı sayısına ilave olarak istihdam edeceği her bir sigortalı için her ay SGK'ye ödeyeceği tüm primlerden mahsup edilmek üzere nakdi ücret desteği sağlanacak.

Bu kapsamda, İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak destek tutarının, işe alındığı tarihten itibaren fiilen çalıştırılacak sigortalılar için günlük 44,15 lira, ilave işe alınacaklardan işveren tarafından ücretsiz izne ayrılacaklara ise günlük 39,24 lira olması öngörülüyor.

Cumhurbaşkanı, söz konusu destek ve nakdi destek tutarlarını, maddelerin yürürlük tarihinden sonra tespit edilecek asgari ücret artış oranında artırmaya yetkili olacak.

Gelir Vergisi Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle ayrı bir iş yeri açmaksızın ve sanayi tipi veya seri üretim yapabilen makine, alet kullanmaksızın oturdukları evlerde imal ettikleri malları internet ve benzeri elektronik ortamlar üzerinden satanların bu faaliyetleri muaflık kapsamına alınacak.

Bu muafiyetten faydalanılabilmesi için vergiden muaf esnaf belgesi alınması, Türkiye’de kurulu bankalarda bir ticari hesap açılması, tüm hasılatın münhasıran bu hesap aracılığıyla tahsil edilmesi ve hasılat tutarının belirlenen tutarı aşmaması gerekecek.

Bankalar, açılan ticari hesaplara aktarılan tutarlar üzerinden, aktarım tarihi itibarıyla yüzde 4 (1 ve üzeri işçi çalıştırıldığı durumda yüzde 2) Gelir Vergisi tevkifatı yapacak, kanun çerçevesinde bunları beyan edip ödemekle yükümlü olacak.

 

Yurt dışında bulunan para, altın, dövizin Türkiye'deki bankalara bildirilmesi

Yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarını bu maddedeki hükümler çerçevesinde 31 Mart 2023 tarihine (bu tarih dâhil) kadar Türkiye'deki banka veya aracı kuruma bildiren gerçek ve tüzel kişiler, söz konusu varlıkları serbestçe tasarruf edebilecek.

Söz konusu varlıklar, yurt dışında bulunan banka veya finansal kurumlardan kullanılan ve maddenin yürürlük tarihi itibarıyla kanuni defterlerde kayıtlı olan kredilerin en geç 31 Mart 2023'e kadar kapatılmasında kullanılabilecek.

Bu takdirde, defter kayıtlarından düşülmesi kaydıyla borcun ödenmesinde kullanılan varlıklar için Türkiye'ye getirilme şartı aranmaksızın bu madde hükümlerinden yararlanılacak.

Vergi Usul Kanunu'na göre defter tutan mükellefler, bu madde kapsamında Türkiye'ye getirilen varlıklarını, dönem kazancının tespitinde dikkate almaksızın işletmelerine dahil edebilecekleri gibi aynı varlıkları vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate almaksızın işletmelerinden çekebilecekler.

Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye'de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları ile taşınmazlar, 31 Mart 2023'e kadar vergi dairelerine bildirilecek. Bildirilen varlıklar, dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaksızın kanuni defterlere kaydedilebilecek.

Bu takdirde, söz konusu varlıklar vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilecek. Bu fıkra kapsamında bildirilen taşınmazların ayni sermaye olarak konulmak suretiyle işletme kayıtlarına alınması halinde, sermaye artırım kararının bildirim tarihi itibarıyla alınmış olması ve söz konusu kararın bildirim tarihini izleyen onuncu ayın sonuna kadar ticaret siciline tescil edilmesi kaydıyla, bu madde hükümlerinden faydalanılabilecek.

Bir diğer gelişme ise, konaklama vergisi ile ilgili yapılan düzenlemede oldu. Konaklama vergisinin yürürlük tarihi, 1 Ocak 2023 oldu.